Sanayi devrimi sonrası hızla artan nüfus son dönemdeki gelişmelerin de etkisiyle eskisi kadar hızla yükselmiyor.

DÜNYÜ NÜFUSU 2080’DE 10 MİLYAR KİŞİYE DÜŞECEK

Birleşmiş Milletler (BM) projeksiyonlarına göre günümüzde 8,2 milyar olan dünya nüfusunun 2080’li yıllarda 10 milyar seviyelerine ulaşıp ardından düşmesi öngörülüyor.

TÜRKİYE’DE DOĞURGANLIK 6,5’TEN 1,48′ DÜŞTÜ

Türkiye de doğurganlığı en hızlı düşen ülkeler arasında. 1960’larda 6,5 seviyelerinde olan toplam doğurganlık hızı 2000’lerin başında yenilenme düzeyine yakın seyrederken 2014 yılında bir miktar artış ile 2,19’a çıksa da ardından her yıl düzenli olarak düşerek 2024 yılında 1,48’e kadar geriledi.

Değişik kıtalarda, çeşitli dinlere mensup, farklı ekonomik düzeylere sahip birçok ülkede hızla düşen doğurganlık ve bunun getirdiği riskler bu ülkelerde farklı veçheleriyle tartışılıyor.

DİĞER ÜLKELERDEKİ DOĞURGANLIK ORANLARI

Uzun yıllar doğurganlığı yüksek seyreden Hindistan ve Bangladeş’in toplam doğurganlık hızı günümüzde 2,1 seviyelerine geriledi.

Uzun yıllardır doğurganlığı düşük seyreden İtalya’da toplam doğurganlık hızı 1,3 Japonya’da ise 1,2 seviyelerine indi.

ABD’de ise doğurganlık diğer ülkelere göre biraz daha yüksek seyretse de 1,6 ile yenilenme düzeyinin bir hayli altında.

Arap ülkelerinden ise son durum Suudi Arabistan’da 2,0, Katar’da 1,7 ve Birleşik Arap Emirlikleri’nde (BAE) ise sadece 1,4.

Ancak en büyük ve dramatik düşüş 0,75 ile Güney Kore’de bulunuyor.

The post Türkiye doğurganlığı en hızlı düşen ülkeler arasında first appeared on Bursada Haber.

UNFPA ve kamuoyu araştırma şirketi YouGov tarafından, küresel nüfusun yüzde 37’sinden fazlasını oluşturan 14 ülkede toplamda 14 binden fazla kişiyle yürütülen anket, bireylerin yaşam boyu sahip olmak istediği ideal çocuk sayısını çoğu zaman değiştirmek zorunda kaldığını gösterdi.

Ankete katılan, üreme çağındaki yetişkinlerin yaklaşık yüzde 18’i, istedikleri sayıda çocuk sahibi olamayacaklarına inandıklarını aktardı. Üreme çağında olan kişilerin yüzde 11’i istediklerinden daha az, yüzde 7’si ise daha fazla çocuk sahibi olduklarını ifade etti.

Raporda üreme çağlarını geçtiği belirtilen 50 yaş üstü kişilerin ise yüzde 31’i istediklerinden daha az, yüzde 12’si ise daha fazla çocuk sahibi olduklarını söyledi.

Bu verilerden yola çıkan raporda, dünyanın 8,2 milyarı aşan nüfusunun önemli bir kısmının doğurganlık hedeflerine ulaşamadığı tespitinde bulunuldu.

Dünya Nüfus Günü dolayısıyla dünya nüfusunun güncel durumunu, bölgesel artış ve azalış eğilimlerini UNFPA 2025 Dünya Nüfusunun Durumu Raporu’ndan derledi.

– SON 50 YILDA ORTALAMA YAŞAM SÜRESİ 73 YILA YÜKSELDİ

Buna göre, küresel ölçekte ortalama yaşam süresindeki artış ve doğurganlık oranlarındaki düşüş, dünya nüfusunun giderek yaşlanmasına neden oluyor.

UNFPA raporuna göre, 2023 itibarıyla dünyada 65 yaş ve üzeri 809 milyon kişi bulunuyor. Bu sayının 2050’de 1,6 milyara, yüzyıl sonunda ise 2,4 milyara ulaşacağı öngörülüyor.

Yaşlanma eğilimi uzun süredir sosyal güvenlik sistemleri ve sağlık harcamaları açısından bir yük olarak görülse de rapor, bu grubu aynı zamanda “ekonomik katkı sağlayan” önemli bir kesim olarak tanımlıyor. Buna göre, 2020’de 50 yaş üstü kişiler küresel ekonomiye 45 trilyon dolarlık katkı sağladı.

Yaşlı nüfus oranı en fazla gelişmiş ülkelerde görülse de en hızlı yaşlanma eğilimi gelişmekte olan ülkelerde yaşanıyor. Bu ülkelerin sağlık, emeklilik ve sosyal destek sistemlerini yaşlanmaya hazırlıklı hale getirmesi gerektiğine dikkat çekiliyor.

Son 50 yılda ortalama yaşam süresi 59 yıldan 73 yıla yükseldi. Bu gelişmeye paralel olarak birçok ülkede doğurganlık oranlarında da ciddi düşüş yaşandı. Bu iki faktör birlikte yaşlı nüfusun artışına yol açıyor.

– BİREYLER, ÜREMEK İÇİN UYGUN YAŞAM STANDARDINI YAKALAYAMIYOR

Raporda tanımlandığı şekliyle “reproductive agency (üreme ajandası)”, yalnızca istememe hakkını değil, aynı zamanda çocuk sahibi olmayı isteme ve bu kararı uygulayabilme kapasitesini de içeriyor.

UNFPA, bu krizin temelinde bireylerin “üreme ajandası”nı hayata geçirebilecek uygun ortamların bulunmamasının yattığını vurguladı. Buna göre, insanların sadece çocuk sahibi olma hakkına değil, bu kararı zamanında, bilinçli ve özgürce verebilme kapasitesine sahip olması gerektiği vurgulandı.

Raporda, bu hak, ekonomik istikrar, eşitlikçi sosyal ortamlar ve kaliteli sağlık hizmetleriyle desteklenmediği sürece, bireylerin çocuk sahibi olma kararlarının sınırlandığı tespit edildi.

UNFPA İcra Direktörü Dr. Natalia Kanem, raporda kaleme aldığı yazısında, politika yapıcıların doğurganlık oranlarını düşürmeye ya da yükseltmeye yönelik müdahalelerden ziyade, bireylerin kendi doğurganlık tercihlerini gerçekleştirebileceği sosyal ve ekonomik ortamların oluşturulmasına odaklanması gerektiğini savundu.

– AFRİKA, KÜRESEL NÜFUS ARTIŞ ORANINDA BİRİNCİ

Küresel nüfus artışında Afrika’nın başı çektiği belirtilen raporda, Asya’da farklı hızlarda seyreden doğurganlık oranları dikkati çekti. Avrupa’da ise nüfus düşüşü ve yaşlanma eğiliminin sürdüğü belirlendi.

UNFPA verilerine göre, Batı ve Orta Afrika’da kadın başına ortalama 4,3 çocuk, Doğu ve Güney Afrika’da ise 4 çocuk düştüğü görüldü. Bu oranların, dünya ortalaması olan 2,2’nin oldukça üzerinde seyrettiği aktarıldı.

Bu bölgelerde nüfusun yaklaşık yüzde 40’ının 14 yaşın altında olduğuna işaret edilen raporda, bölgede son derece genç bir nüfus yapısının hakim olduğu kaydedildi.

Raporda, gelişmiş ülkelerde yaşlı nüfus oranının artışta olduğu, Afrika’nın ise genç nüfusuyla gelecekteki küresel iş gücü açısından kritik önem taşıdığının altı çizildi.

Özellikle Hindistan, Çin, Kore ve Japonya gibi ülkelerde düşük doğurganlığın ve yaşlanan nüfusun, büyüme hızını sınırladığı tespit edilen raporda, buna karşılık, Endonezya, Filipinler ve bazı Güneydoğu Asya ülkelerinde hafif bir büyüme eğiliminin gözlemlendiğine dikkat çekildi.

Avrupa ve Orta Asya bölgesinde kadın başına doğurganlık oranı 2,1 olarak kaydedilse de bu oranın Avrupa ülkelerinde genellikle 1,3 ile 1,6 arasında değiştiği görüldü.

Almanya, İtalya ve Rusya gibi ülkelerin azalan iş gücü ve yaşlanan nüfusunun olduğu ifade edilen raporda, bu ülkelerin söz konusu sebeplerden dolayı zorluklarla karşı karşıya olduğu belirtildi.

– KİŞİLER İDEAL ÇOCUK SAYILARINI DEĞİŞTİRMEK ZORUNDA KALIYOR

Rapor, bireylerin doğurganlık hedeflerine ulaşmalarını zorlaştıran başlıca nedenlerin, ekonomik güvencesizlik, sağlık hizmetlerine erişim eksikliği, uygun partner bulunamaması ve evdeki cinsiyet temelli iş bölümü olduğunu ortaya koydu.

Katılımcılardan çocuk sahibi olan veya olmak isteyen 10 bin kişinin yüzde 39’unun çocuk sahibi olma kararlarını maddi sorunların etkilediği kaydedilen raporda, yüzde 21’inin işsizlik ve iş güvencesizliği, yüzde 19’unun da emlak piyasasına bağlı sorunların bu konudaki kararlarında etkili olduğunu söylediği aktarıldı.

Raporda, özellikle 40 yaş altı bireylerde ev içi işlerin eşit paylaşılmaması da doğurganlık hedeflerinin gerçekleşmemesine neden olduğu vurgulanırken kadınların, erkeklere kıyasla bu konuda yaklaşık iki kat daha fazla sorun yaşadıkları belirlendi.

The post Küresel kriz kapıyı çaldı bile! first appeared on Bursada Haber.