“Artık Makineler Sadece Çalışmıyor, Öğreniyor”

Teknolojinin baş döndürücü hızla geliştiği günümüzde robotik ve yapay zekâ alanında yaşanan dönüşüm, yalnızca mühendislik dünyasını değil, insanlığın geleceğe bakışını da köklü biçimde değiştiriyor. Prof. Dr. Necmi Gürsakal, kaleme aldığı yeni kitabında bu büyük dönüşümü sade, anlaşılır ve düşünsel derinliği yüksek bir perspektifle ele alıyor.

Gürsakal, kitabında klasik robotik anlayışının artık geride kaldığını vurgulayarak, insanlığın “komut verilen makineler” döneminden “öğrenen sistemler” çağına geçtiğini ifade ediyor.

“İNSAN DÜŞÜNÜR, MAKİNE YAPARDI… ŞİMDİ MAKİNELER DE ÖĞRENİYOR”

Prof. Dr. Necmi Gürsakal, robotik dünyasında sessiz ancak devrim niteliğinde bir dönüşüm yaşandığını belirterek şu değerlendirmede bulunuyor:

“Bir zamanlar makineler yalnızca kendilerine verilen komutları uygulardı. İnsan düşünür, makine yapardı. Bugün ise yeni bir dönemin eşiğindeyiz: artık makineler yalnızca çalışmıyor, öğreniyor; yalnızca hareket etmiyor, davranış geliştiriyor.”

Dünyada robotik teknolojilerin artık yalnızca mekanik hareketlerden ibaret olmadığını ifade eden Gürsakal, yapay zekâ destekli öğrenme sistemlerinin robotlara yeni bir “davranış biçimi” kazandırdığını söylüyor.

Humanoid robotlar, otonom sistemler, robot kolları, dijital ikizler ve simülasyon teknolojilerinin artık bilim kurgu olmadığını vurgulayan Gürsakal, bu alanların laboratuvarlardan çıkarak günlük yaşamın bir parçası hâline geldiğine dikkat çekiyor.

“KLASİK PROGRAMLAMA YERİNİ DAVRANIŞ ÖĞRENEN SİSTEMLERE BIRAKIYOR”

Kitapta özellikle reinforcement learning (pekiştirmeli öğrenme), NVIDIA Isaac Lab, fizik motorları ve simülasyon tabanlı eğitim sistemlerine geniş yer veriliyor.

Prof. Dr. Necmi Gürsakal’a göre dünya artık yalnızca kod yazan mühendisler değil, “davranış tasarlayan insanlar” yetiştiriyor.

“Kod satırlarıyla tek tek tarif edilen hareketlerin yerine, deneme-yanılma yoluyla davranış kazanan ajanlar geliyor.”

Gürsakal, modern robotiğin artık sadece sensör bağlamak, motor döndürmek ya da yarışma projeleri geliştirmekten ibaret olmadığını belirterek, robotik alanının yapay zekâ, kontrol teorisi, veri bilimi ve simülasyon teknolojileriyle birlikte düşünülmesi gerektiğini ifade ediyor.

TÜRKİYE’DEKİ ROBOTİK EĞİTİMİNE ELEŞTİRİ

Kitabında Türkiye’de robotik alanına bakışın hâlâ oldukça sınırlı olduğuna dikkat çeken Gürsakal, mevcut yaklaşımın çoğu zaman temel elektronik projeler seviyesinde kaldığını ifade ediyor.

“Türkiye’de robotik çoğu zaman hâlâ sensör bağlamak, motor döndürmek ya da yarışma projeleri üretmek olarak algılanıyor. Oysa dünya artık davranış öğrenen sistemlere geçiyor.”

Bu nedenle kitabın temel amaçlarından birinin, Türkçe kaynak eksikliğini gidermek ve modern robotik paradigmasını daha geniş bir perspektifle anlatmak olduğu belirtiliyor.

“ROBOTİK SADECE MÜHENDİSLİK DEĞİL, BİR ZİHNİYET DÖNÜŞÜMÜ”

Prof. Dr. Necmi Gürsakal, kitabın yalnızca teknik bilgiler sunmadığını, aynı zamanda yeni bir düşünme biçimi önerdiğini söylüyor.

Kitap boyunca okuyucuların şu temel sorular etrafında düşünmeye davet edildiği belirtiliyor:

• Sensörler dünyayı nasıl temsil ediyor?
• Geri besleme sistemleri neden canlı organizmalara benziyor?
• Reinforcement learning neden klasik programlamadan farklı?
• Simülasyonda eğitilen robotlar gerçek dünyaya nasıl aktarılıyor?
• İnsan ve makine ilişkisi gelecekte nasıl değişecek?

Gürsakal’a göre robotik artık yalnızca teknik bir uzmanlık alanı değil; geleceği anlamanın temel araçlarından biri hâline geliyor.

“GELECEKTE ROBOTİK BİLMEK, DÜNYAYI ANLAMAK DEMEK OLACAK”

Prof. Dr. Necmi Gürsakal, önümüzdeki yıllarda robotik bilgisinin tıpkı bilgisayar okuryazarlığı gibi temel bir gereklilik hâline geleceğini belirterek şu ifadeleri kullanıyor:

“Robotik alanını yalnızca mühendislik meselesi olmaktan çıkarıp bir zihniyet dönüşümü olarak göstermek istiyorum. Çünkü önümüzdeki yıllarda robotik bilmek, yalnızca robot yapmak anlamına gelmeyecek. Dünyayı anlayabilmenin temel araçlarından biri hâline gelecek.”

GENÇLERE, EĞİTİMCİLERE VE GELECEĞİ MERAK EDENLERE ÇAĞRI

Kitabın temel hedef kitlesinin yalnızca mühendisler olmadığını ifade eden Gürsakal; öğrenciler, öğretmenler, araştırmacılar ve teknolojiye ilgi duyan herkes için yeni bir bakış açısı sunmayı amaçladığını belirtiyor.

“Eğer bu kitap bir öğrencinin geleceğe farklı bakmasını sağlar, bir öğretmenin yeni projeler üretmesine ilham verir ya da bir okurun ‘robotik aslında davranış tasarımıdır’ düşüncesini keşfetmesine yardımcı olursa, amacına ulaşmış olacaktır.”

Prof. Dr. Necmi Gürsakal’ın yeni çalışması, Türkiye’de robotik ve yapay zekâ alanındaki dönüşümü yalnızca teknik değil, düşünsel ve toplumsal boyutlarıyla da ele alan önemli eserlerden biri olmaya aday gösteriliyor.