ABD ile Grönland arasında genişletilmiş askerî yetki anlaşması

ABD, Danimarka ve Grönland yönetimleri, adadaki Amerikan askerî faaliyetlerinin kapsamını genişletecek bir düzenlemede uzlaştı. Anlaşma, Grönland’ın siyasi statüsünü etkilemiyor ve önümüzdeki hafta imzalanması bekleniyor.

ABD Başkanı Donald Trump, uygulamanın Washington’a adada süresiz ve geniş kapsamlı askerî hareket alanı sağlayacağını açıkladı. Trump, söz konusu düzenlemenin ABD’ye herhangi bir maliyet yüklemeyeceğini iddia etti.

Genişleyen askerî faaliyetler

Anlaşmayla beraber ABD’nin Grönland’daki askerî varlığının önemli ölçüde artırılması bekleniyor. Ancak yeni bir üs kurulup kurulmayacağı, ilave asker gönderilip gönderilmeyeceği veya hangi silah sistemlerinin konuşlandırılacağına dair ayrıntılar henüz paylaşılmadı.

Yetki sınırları ve üçüncü ülkeler

Trump, düzenlemenin Washington’ın rakip olarak gördüğü ülkelerin Grönland’daki faaliyetlerini sınırlayacağını belirtti. Buna göre belirlenen ülkeler, ABD’nin yazılı izni olmadan adada üs kuramayacak, askerî varlık gösteremeyecek veya hassas alanlarda yatırım yapamayacak. Anlaşmada hangi ülkelerin rakip sayıldığı açıklanmadı; ancak ABD uzun süredir Çin ve Rusya’nın Arktik’teki etkinliklerine itiraz ediyor.

Danimarka’nın pozisyonu

Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, belgenin Birleşmiş Milletler Genel Kurulu sırasında imzalanacağını söyledi ve düzenlemenin Arktik ile Kuzey Atlantik’ta ortak güvenliği güçlendireceğini ifade etti. Frederiksen, anlaşmanın Danimarka Krallığı’nın egemenliğini, toprak bütünlüğünü ve Grönland halkının kendi kaderini tayin hakkını koruduğunu vurguladı.

Sonuç olarak, yeni düzenleme Grönland’ın siyasi statüsünde bir değişiklik getirmiyor; ancak Washington’ın adadaki askerî etkinlikleri ve stratejik yatırımlar üzerindeki etkisini genişletiyor.