Yeni Anayasa Çalışmaları ve Meclis Görünümü

TBMM, 1 Ekim Perşembe günü özel oturum ve resepsiyonla yeni yasama yılına açıldı. Açılış konuşmaları kapsamında yeni anayasa çağrıları öne çıktı; Meclis gündeminde bu konu merkezî bir yer tuttu.

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, mevcut düzenlemelerin değişen ihtiyaçlara yanıt vermediğini ve sadece alışkanlıkla korunamayacağını vurguladı. Kurtulmuş, darbe dönemlerinin izlerini taşıyan anayasal çerçevenin milletin katılımıyla yenilenmesi gerektiğini belirtti ve Türkiye’nin uzun anayasa birikiminin özgürlükçü bir metinle taçlandırılabileceğini söyledi.

Cumhurbaşkanı ve AKP’nin yaklaşımı

Cumhurbaşkanı Erdoğan da benzer yönde konuşarak, Türkiye için “yeni, demokratik, katılımcı, özgürlükçü ve sivil bir anayasa” yapma koşullarının olgunlaşacağı görüşünü dile getirdi. Mevcut anayasanın 12 Eylül darbesinin izlerini taşıdığını savunan Erdoğan, bunun bir utanç kaynağı olduğunu ve bu durumdan kurtulunması gerektiğini ifade etti.

Taslak hazır, sistemde yumuşatma iddiası Cumhuriyet gazetesinden gelen bilgilere göre AKP içinde yeni anayasa taslağı hazır bulunuyor. Partili kurmaylar, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nden çıkışın gündemde olmadığını ancak sistemin bazı yönlerinin törpülenebilmesinin tartışıldığını belirtiyor. İlerleyen dönemlerde Siyasi Partiler Kanunu’nda da değişiklikler yapılması ihtimali konuşuluyor.

Uzlaşma arayışları ve muhalefetle ilişkiler

AKP içinde Meclis’ten geçirilebilecek bir anayasa için muhalefetle temas kurulmasının şart olduğu değerlendirmesi hakim. Parti kulislerine göre tüm siyasi aktörlerin katkı vermesi hedefleniyor; bu süreçte muhalefete yönelik söylemin yumuşatılabileceği ifade ediliyor. Ayrıca çözüm sürecinde atılacak adımların bazı partilerin destek vermesini kolaylaştırabileceği öne sürülüyor.

İYİ Parti’nin tutumu belirleyici İYİ Parti’nin yaklaşımı ise sürecin seyrini etkileyebilecek kritik bir unsur olarak öne çıkıyor. Parti kaynakları, parlamenter sisteme dönüşü öngörmeyen ve çözüm sürecine dair adımlar içeren bir anayasa teklifine olumlu bakmayacaklarını belirtiyor. Böylece tartışma iki ana hattı etrafında şekilleniyor: AKP’nin mevcut Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’ni koruyarak bazı değişiklikler yapma eğilimi ve İYİ Parti’nin parlamenter sisteme dönüşü ön koşul olarak görmesi.

Önümüzdeki dönemde geniş bir uzlaşma zemini oluşturulması için parti teması ve görüş alışverişlerinin artması bekleniyor; bu çerçevede atılacak adımlar, yeni anayasa tartışmasının hızını ve yönünü belirleyecek.