2026 İlk 6 Ayında Yerli Patent ve Coğrafi İşaret Rakamları
2026’nın ilk altı ayında Türkiye’de sınai mülkiyet hareketliliği belirgin biçimde arttı. Milli Teknoloji Hamlesi ve güçlenen ekosistemin etkisiyle yerli patent ve faydalı model başvurularında kayda değer yükseliş gözlendi; tescil süreçleri ve marka-tasarım başvuruları da bu eğilime eşlik etti.
Bu dönemde TÜRKPATENT’e yapılan yerli başvurular ve tesciller, hem nicelik hem de çeşitlilik açısından ülke genelinde ekonomik ve kültürel değerlerin korunmasına katkı sağladı.
Patent, Faydalı Model, Marka ve Tasarım Rakamları
TÜRKPATENT verilerine göre ocak–haziran 2026 döneminde yerli patent başvuruları yüzde 31 artarak 3.538’den 4.641’e yükseldi. Aynı dönemde yerli faydalı model başvuruları da yüzde 23 artışla 1.638’den 2.021’e çıktı. Yılın ilk yarısında kurum tarafından kayda geçirilen başvurular arasında 76.215 marka, 16.567 tasarım ve 173 coğrafi işaret başvurusu yer aldı.
Tescil bazında ise yerli patent tescilleri geçen yıla göre yüzde 13 artışla 1.726</strong’ye, faydalı model tescilleri ise yüzde 53 artışla 1.395‘e ulaştı. İlk 6 ayda toplam 99.617 yerli sınai mülkiyet hakkı başvurusu yapılırken 64.489 yerli sınai mülkiyet hakkı tescillendi.
Coğrafi İşaretlerde Yeni Tesciller ve Bölgesel Dağılım
2026’nın ilk yarısında çok sayıda yöresel ürün coğrafi işaret tescili aldı. Ocak ayında Niğde geven balı, Seydişehir çileği, Hatay yoğurtlu kebap gibi ürünler; şubatta Hatay’a ait çeşitli lezzetler ve Erzincan sütlacı gibi yöresel tatlar tescillendi.
Mart, nisan, mayıs ve haziranda da Çorum su böreği, Afyon palize, Gaziantep leblebili kıtır helva, Kayseri pürov mantısı, Osmancık domates kavurması, Erzurum paça çorbası, Hatay zahterli kahkesi gibi birçok ürün tescil aldı. Ayrıca mart ayında “Türk Kahvesi” geleneksel ürün adı olarak tescillendi.
Bölgeler bazında tescil dağılımı incelendiğinde Karadeniz Bölgesi 369 coğrafi işaret tesciliyle ilk sırada yer aldı. Onu sırasıyla İç Anadolu (304), Güneydoğu Anadolu (299), Ege (262), Doğu Anadolu (238), Akdeniz (211) ve Marmara (198) izledi. Böylece ülke genelinde toplam 1.881 coğrafi işaretli ürün tescili yapılmış oldu.
Uluslararası Tesciller ve Devam Eden Başvurular
Avrupa Birliği nezdinde tescilli coğrafi işaretli ürün sayısı son dönemde Adana şalgamı ve Kayseri pastırmasının katılımıyla 46‘ya ulaştı. Bunun yanı sıra Isparta gülyağı, Delice doğal kaynak tuzu, Afyon kaymağı, Manisa sultani çekirdeksiz üzümü, Milas çekişke zeytini, Muğla çam balı, Antep-Gaziantep muskası ve Afyon manda yoğurdu için AB tescil süreçleri sürüyor.
Öne çıkan not: Yerli patent ve faydalı model başvurularındaki artış, Türkiye’nin yerli teknoloji üretimini ve yöresel üretimlerin korunmasını hedefleyen politikalarının somut bir yansıması olarak değerlendirilebilir.