Büro-İş Sendikası, Sosyal Güvenlik Haftası’nda Hak Kaybı ve Reform Eleştirilerini Kamuoyuyla Paylaştı

Büro-İş Sendikası, Sosyal Güvenlik Haftası kapsamında yaptığı açıklamada, Türkiye’de sosyal güvenlik sisteminde yaşanan hak kayıplarına ve çalışanların karşılaştığı sorunlara dikkat çekti. Bursa Şubesi tarafından yapılan açıklamada, kamu emekçilerinin yaşadığı mağduriyetler ile Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) çalışanlarının talepleri kamuoyuna duyuruldu.

Büro-İş Sendikası Bursa Şube Başkanı Zeynep Alper, yönetim kurulu adına yaptığı basın açıklamasında, ülkemizde SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı’nın “reform” adı altında tek çatı altında birleştirildiğini belirtti. Alper, yıllar içinde yapılan yasal düzenlemelerle emeklilik yaşının yükseldiğini, aylık bağlama oranlarının düşürüldüğünü, prim gün sayılarının artırıldığını ve bunun sonucunda çalışanlar arasında ciddi hak kayıplarının oluştuğunu vurguladı.

Emeklilikte Adaletsizlikler

Sendikanın açıklamasında özellikle 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun, kamu çalışanları arasında büyük bir eşitsizlik yarattığına dikkat çekildi. 1 Ekim 2008 öncesi göreve başlayan memurların 25 yıllık hizmette aylık bağlama oranı yüzde 75 iken, 1 Ekim 2008 sonrası göreve başlayanlarda bu oran yüzde 50’ye düşürüldü. Ayrıca seyyanen zamlar ve ek ödemelerin emekli keseneklerine yansıtılmaması, “mezarda emeklilik” anlayışını beraberinde getirdi.

Emeklilikte yaşanan diğer büyük mağduriyet ise EYT (Emeklilikte Yaşa Takılanlar) düzenlemesinde ortaya çıktı. 8 Eylül 1999 öncesi sigortalı olanlar EYT kapsamına alınırken, sadece bir gün sonra sigortalı olan milyonlarca emekçi 17 yıl daha beklemek zorunda kaldı. Büro-İş Sendikası, bu adaletsizliğin derhal giderilmesi ve kademeli emeklilik uygulamasının hayata geçirilmesi gerektiğini vurguladı.

Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi ve Güvencesizlik Endişesi

Sendika açıklamasında, çalışanların karşısına çıkarılmak istenen “Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi” (TES) eleştirildi. Sistemin, çalışan maaşlarından yüzde 3 kesinti yapılmasını öngördüğü ve hali hazırda geçim sıkıntısı çeken emekçileri daha da yoksullaştıracağı ifade edildi. Biriken fonların kamu yatırımlarına aktarılacağı iddiasına rağmen, geçmiş deneyimlerin bu fonların sıklıkla sermaye ve yandaşlara aktarıldığını gösterdiği hatırlatıldı.

Ayrıca İşsizlik Sigortası Fonu’nda devlet katkısının bir gecede yüzde 50 düşürülmesinin hafızalarda taze olduğu belirtilerek, TES için de benzer bir güvencesizliğin geçerli olabileceği uyarısı yapıldı.

Maaş ve Yaşam Koşullarında Kaygı Verici Durum

TÜİK’in açıkladığı düşük enflasyon verileri ve toplu sözleşme süreçlerinde yaşanan kayıplar nedeniyle memur maaşlarının sürekli eridiğine dikkat çekildi. 4 aylık resmi enflasyon yüzde 14,64 olurken memura verilen yüzde 11’lik zam yılın ilk aylarında erimiş durumda. Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu’nun Mayıs 2026 araştırmasına göre açlık sınırı 36 bin 313 TL, yoksulluk sınırı ise 108 bin 820 TL’ye yükselmiş durumda. Günümüzde en düşük emekli maaşı açlık sınırının altında bulunurken, iki memur maaşı ancak yoksulluk sınırına yaklaşabiliyor.

Büro-İş Sendikası, sosyal güvenliğin bir insan hakkı olduğunu ve sosyal devletin çalışanını yoksulluğa mahkûm eden değil, insanca yaşam koşullarını sağlayan bir devlet olması gerektiğini vurguladı.

SGK Çalışanlarının Durumu ve Talepler

Pandemi ve EYT süreçlerinde büyük özveriyle çalışan SGK emekçilerinin bugün ciddi ekonomik ve özlük hak kayıpları yaşadığı ifade edildi. Sendikanın talepleri ise şu şekilde sıralandı:

• Tüm memurlara yoksulluk sınırının üzerinde seyyanen zam
• Enflasyon farklarının aylık olarak ödenmesi
• 2008 öncesi-sonrası emeklilik ayrımının kaldırılması
• Tüm ek ödemelerin emekli keseneğine dahil edilmesi
• Vergi oranının yüzde 10’da sabitlenmesi
• 3600 ek göstergenin tüm memurlara verilmesi
• Büyükşehir tazminatı ve kira yardımı sağlanması
• SGK çalışanlarına Sosyal Güvenlik Tazminatı verilmesi
• Personel eksikliğinin giderilmesi ve kurum içi uzmanlık sınavlarının açılması
• Görevde yükselme sınavlarında mülakatların kaldırılması
• Liyakatsiz görevlendirmelere son verilmesi
• 666 sayılı KHK ile kaldırılan ikramiyelerin geri verilmesi
• Yardımcı Hizmetler Sınıfının kaldırılması
• Fazla mesai ücretlerinin güncellenmesi
• Yemek, ulaşım ve sosyal yardımların güncellenmesi
• Memur disiplin affı çıkarılması
• Yeşil pasaport hakkının tüm memurlara verilmesi

Büro-İş Sendikası, kamu emekçileri ve emekliler olarak yoksulluğa, güvencesizliğe ve hak gasplarına karşı mücadelelerini sürdüreceklerini kamuoyuna duyurdu.