Dünya genelinde çocuklara yönelik sosyal medya kısıtlamaları
Avrupa ve dünyanın birçok ülkesinde çocukların sosyal medya erişimini sınırlandırma girişimleri artıyor. Çoğu düzenleme 15-16 yaş altındaki gençleri hedef alıyor ve bazıları zaten yürürlüğe girmiş durumda.
Uzman komisyonu tarafından Avrupa çapında önerilecek tedbirlerin, pazartesi günü Avrupa Komisyonuna sunulması bekleniyor. Bu öneriler, üye ülkelerde benzer düzenlemelerle örtüşüyor ve farklı yaş grupları ile platformlara göre kademelendirilmiş çözümler içeriyor.
Mevcut uygulamalar ve yakın dönem kararlar
Avustralya’da 16 yaş altı kullanıcıların sosyal medya kullanımı Aralık 2025’ten itibaren yasaklandı. Brezilya ise Mart ayında yürürlüğe giren bir yasayla 16 yaşından küçük kullanıcıların hesaplarını ebeveyn hesaplarıyla ilişkilendirmeyi ve platformlardan yaş doğrulaması talep etmeyi zorunlu kıldı. Çin’de reşit olmayanların çevrim içi faaliyetleri 2019’dan beri kademeli olarak kısıtlanıyor; ilk etapta oyunlara getirilen süre sınırı ve gece yasağı, 2023’te sosyal medya ve yayın platformlarını da kapsayacak şekilde genişletildi.
Endonezya ve Malezya’da 16 yaş altı için benzer yasaklar uygulanıyor. Türkiye, nisan ayında kabul edilen düzenlemeyle 15 yaş altı çocukların sosyal medya kullanımını yasaklamayı öngörüyor; bu yasanın 2026 sonlarında yürürlüğe girmesi bekleniyor. Birleşik Arap Emirlikleri de geçen ay 15 yaş altı kullanıcıları hedef alan yasağı duyurdu ve uygulamayı yaklaşık bir yıl içinde başlatmayı planlıyor.
Avrupa’daki gelişmeler
Yunanistan, 15 yaş altındakilerin sosyal medya erişimini 1 Ocak 2027’den itibaren yasaklamayı planladığını açıkladı. Avusturya ve Slovenya da sırasıyla 14 ve 15 yaş sınırlarıyla ilgili mevzuat hazırlığında. Almanya’da Başbakan Friedrich Merz’in çocukların sosyal medya kullanımını sınırlandırma veya yasaklama yönündeki tutumu tartışma yaratırken, uzman komisyon iki seçenek sundu: yaşa göre kademeli yasak veya belirli platformlara yönelik kısıtlamalar.
İsveç hükümet komisyonu, 15 yaş altı kullanıcılar için sosyal medya yasağının 2028 başına kadar hayata geçirilmesini önerdi. İrlanda ise AB düzeyinde karar alınmazsa ulusal düzenleme yapmayı değerlendirebileceğini bildirdi. Danimarka, Ekim 2025’te 15 yaş altı gençlerin çeşitli sosyal medya platformlarını kullanmasını yasaklamayı önereceğini duyurdu.
Diğer ülkeler
Norveç, 16 yaş altı için sosyal medya erişimini yasaklayacak yasa tasarısını yıl sonuna kadar sunmayı planlıyor. Birleşik Krallık 16 yaş altına yönelik bir yasağı 2027 başına kadar değerlendirmekte; Kanada da asgari yaşı 16 olarak belirlemeyi amaçlıyor. Hindistan’da bazı eyaletler çocuklara yönelik kısıtlamaları tartışırken, merkezi hükümet potansiyel düzenlemeler için platformlarla görüşüyor.
Fransa’da 15 yaş altı çocukların sosyal medya kullanımını yasaklamayı amaçlayan tasarı Ulusal Mecliste ilk okumayı geçti; Senato ise düzenlemeyi yalnızca en zararlı platformları hedefleyecek biçimde değiştirdi. Hükümet, nihai metni önümüzdeki haftalarda şekillendirip Eylül ayında yürürlüğe koymayı hedefliyor.
Portekiz platformlara, hizmetlere ve uygulamalara bağımsız erişim yaşını 16 olarak belirlemeyi değerlendiren bir tasarı inceliyor. İspanya, kayıt için asgari yaşı 14’ten 16’ya çıkarmayı önerdi. İtalya’da da parlamento 15 yaş altı kullanıcıları yasaklayacak mevzuatı görüşüyor.
Özetle, dünya genelinde çocukların sosyal medya erişimine yönelik düzenlemeler çeşitleniyor ve yaş sınırları ile uygulama biçimleri ülkeden ülkeye farklılık gösteriyor. Birçok hükümet ve düzenleyici kurum, gençlerin çevrim içi güvenliğini artırmayı amaçlarken, aynı zamanda uygulama ve yaş doğrulama yöntemleri gibi pratik zorluklarla karşılaşıyor.