Hakan Fidan’ın NATO Zirvesi Sonrası Değerlendirmeleri

2026 NATO Zirvesi sonrasında Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, bölgedeki gerilimlerin azaltılmasına ve yanlış anlamaların giderilmesine vurgu yapan açıklamalarda bulundu. Boğazdan geçişe ilişkin uygulamada iki taraf arasında iletişim eksikliği bulunduğunu belirten Fidan, olası kazalara karşı dikkatli olunması gerektiğini ifade etti.

İranlı mevkidaşı Abbas Erakçi ile yaptığı telefon görüşmesinin sorunun kökenini daha iyi anlamasına yardımcı olduğunu söyleyen Fidan, çözümün bölgedeki tansiyonu düşürmek olduğunu ve tarafların gerçekten ateşkes ve barış istediğini vurguladı.

İsrail’in Politikaları ve Bölgesel Etkileri

Netanyahu hükümetinin politikalarını sadece Türkiye için değil, İsrail, bölge ve uluslararası güvenlik için bir yük ve tehdit olarak nitelendiren Fidan, mevcut söylemlerin açık bir çatışmaya yol açacak bir gerekçe oluşturmadığını belirtti. Avrupa liderlerinin tehdidi fark etmeye başladığını ancak nasıl hareket edeceklerini hâlâ bilemediklerini söyledi.

Fidan, İsrail’in Suriye politikalarına dair şüphelerini paylaşarak, İsrail’in Suriye’deki hükümeti istikrarsızlaştırma niyeti olabileceği değerlendirmesini yaptı. Ayrıca Gazze Barış Kurulu’nun soykırımı durdurmada etkili olduğunu ancak insani yardımlar açısından vaat edilen sonuçların henüz tam anlamıyla gerçekleşmediğini ifade etti.

Türkiye’nin Arabuluculuk Rolü ve Bölgesel Yapılanmalar

Türkiye’nin geçmiş deneyimi nedeniyle bölgesel anlaşmazlıklarda arabuluculuk yapmada benzersiz bir konumda olduğunu vurgulayan Fidan, herkesle ilişkileri ve çatışma dinamiklerine hakimiyetin bu rolü kolaylaştırdığını belirtti. Bölge ülkelerinin sorunları sahiplenmesinin ve çözüm arayışlarının artık zamanının geldiğini söyledi.

Yeni bölgesel yapılanmaların Arap Birliği veya Körfez İşbirliği Konseyi gibi kuruluşların yerine geçmeyi hedeflemediğini; daha hızlı ve esnek karar alma amacıyla hareket ettiğini ifade etti. Amaçlarının, her tarafın siyasal egemenliğini, toprak bütünlüğünü ve güvenliğini garanti altına alan yeni bir güvenlik düzenlemesi kurmak olduğunu belirtti.

İran, ABD ve Bölgesel Güvenlik Yaklaşımları

Fidan, İran’ın vekil güç kullanma politikasını eleştirirken, bölgesel aktörlerin güvenliğinin ve egemenliğinin garanti altına alınacağı bir güvenlik anlayışının İran’ı daha geri çekilmeye sevk edebileceğini söyledi. ABD ile İran arasında olası bir barış anlaşmasının sağlanması halinde daha sağlıklı görüşmeler başlatılabileceğine inandığını dile getirdi.

Savunma Sistemleri ve Uluslararası Görüşmeler

S-400 satış sürecinin devam ettiğini ve hükümet içi görüşmeler ile Rusya ile sağlıklı tartışmaların gerektiğini belirten Fidan, bu tür kararların iki ülke liderinin siyasi iradesine ve müzakerelere bağlı olduğunu ifade etti.

Rusya ziyaretine değinerek, ikili ve bölgesel meselelerde uyum sağlama ihtiyacına işaret etti; özellikle Güney Kafkasya, Orta Doğu ve Ukrayna konularında odaklanmanın önemini vurguladı. Tarafların mutabakata varılabilmesi için karşılıklı çaba gerektiğini söyledi.

F-35 Süreci ve Türkiye’nin Beklentisi

F-35 projesine dair, Türkiye’nin ödemesini yaptığı uçakların teslim alınması konusunda engellerin kaldırılacağına ilişkin umutlu olduğunu belirten Fidan, Amerikan Kongresi’ndeki yasaklayıcı düzenlemelere rağmen bu konunun çözüleceğini düşündüğünü aktardı.

Genel olarak, Fidan sorunların tanımlanmasında, iletilmesinde ve çözülmesinde açıklık, şeffaflık ve samimiyet gerektiğini vurguladı.