IBAN’dan para gönderirken bir kez daha düşünün

IBAN üzerinden yapılan para transferleriyle ilgili vatandaşları yakından ilgilendiren önemli bir gelişme gündeme geldi. Banka hesabı bulunan herkes için kritik uyarılar yapılırken, özellikle IBAN’ını başkalarına kullandıran kişiler için ağır cezalar söz konusu olacak. Uzmanlar, hesap sahiplerini en küçük para hareketlerinde bile dikkatli olması gerektiği konusunda uyardı.

Yeni düzenleme kapsamında, hesapların başkaları tarafından kullanılması ya da şüpheli para transferlerine aracılık edilmesi durumunda ciddi yaptırımlar uygulanabileceği belirtidi. Bu nedenle vatandaşların IBAN kullanımı konusunda bilinçli hareket etmesi gerektiği ifade ediliyor.

Gemlik Cumhuriyet Başsavcılığı ile Bursa Uludağ Üniversitesi Hukuk Fakültesi iş birliğiyle düzenlenen “Siber ve Finansal Suçlar Kıskacında Gençlik: IBAN Suistimalleri” panelinde özellikle gençlerin kolay para kazanma vaadiyle dolandırıcılık ağlarına çekildiğine dikkat çekildi.

Panelde yapılan değerlendirmelerde, IBAN bilgisini üçüncü kişilerle paylaşmanın basit bir para transferi olarak görülmemesi gerektiği ve bunun ciddi bir suçun parçası haline gelebileceği ifade edildi.

10 YILA KADAR HAPİS CEZASI

Uzmanlar, IBAN’ını başkalarına kullandıran kişilerin çoğu zaman kendilerini mağdur olarak görse de hukuken suçlu sayılabileceklerini belirtti.

Dolandırıcılık suçunun basit hallerinde 1 yıldan 5 yıla kadar hapis cezası verilebildiği, nitelikli durumlarda ise cezanın 10 yıla kadar çıkabildiği ifade ediliyor. Bunun yanında yüksek miktarda adli para cezaları ve sabıka kaydının uzun vadeli etkileri konusunda da vatandaşlara uyarılar yapıldı.

Bilişim suçlarında üçüncü kişilere ait banka hesaplarının kullanılmasının suçla mücadeleyi zorlaştırdığına dikkat çekilirken, yeni denetim mekanizmaları sayesinde bankacılık sisteminde şüpheli IBAN hareketlerinin anlık olarak takip edileceği belirtildi.

Uzmanlar ayrıca, “hesabımı arkadaşım kullandı” şeklindeki savunmaların hukuken geçerli kabul edilmeyeceğini söyledi.

HESABINIZA GELEN PARAYA DİKKAT

Uzmanlara göre vatandaşların yalnızca tanıdıkları ve güvendikleri kişilerden para transferi kabul etmeleri gerekiyor. Kaynağı belirsiz bir paranın hesaba gelmesi halinde ise bankaya hemen bildirim yapılmasının büyük önem taşıdığı belirtiliyor.

Bu kapsamda hem yeni düzenlemelerin hem de farkındalık çalışmalarının artmasının, toplum genelinde IBAN suistimallerinin önlenmesinde önemli bir rol oynayacağı vurgulandı.

NELERE DİKKAT EDİLMESİ GEREKİYOR?

Uzmanlar, IBAN üzerinden para gönderirken bazı kurallara dikkat edilmesinin hem hukuki hem de finansal açıdan önemli olduğunu belirtiyor.

İşte dikkat edilmesi gereken noktalar:

Açıklama alanını boş bırakmayın: Her para transferinin bir nedeni olmalı. Açıklama yazılmayan işlemler, şüpheli işlem incelemelerine takılma riskini artırabilir.

Net ifadeler kullanın: “Borç ödemesi”, “kira ödemesi” veya “yemek bedeli” gibi paranın gönderilme amacını açıkça belirtmek faydalıdır.

Kira ödemelerinde ay ve yıl yazın: “2026 Mart ayı kira bedeli” gibi ifadeler ileride yaşanabilecek hukuki süreçlerde önemli bir kanıt oluşturabilir.

Şaka amaçlı ifadelerden kaçının: Açıklama kısmına “Mermi parası”, “yasaklı madde bedeli” ya da “haraç” gibi ifadeler yazmak banka sistemleri tarafından riskli işlem olarak algılanabilir ve hesabın bloke edilmesine neden olabilir.

İsim-soyisim kontrolü yapın: IBAN numarasını girdikten sonra sistemin gösterdiği isim ile alıcının adının tamamen aynı olduğundan emin olun.

Borç verirken not düşin: Birine borç gönderiyorsanız açıklamaya “geri ödenmek üzere borç” gibi bir ifade eklemek ileride hukuki hak talebinde bulunmanızı kolaylaştırır.

Ticari ödemelerde resmi hesap kullanın: Bir işletmeden mal veya hizmet alırken ödemeyi şahsi IBAN yerine işletmenin resmi banka hesabına yapmak daha güvenlidir.

Vergi incelemesi riskine dikkat edin: Kişisel hesabınıza sık sık ve farklı kişilerden para gelmesi, maliye tarafından kayıt dışı gelir olarak değerlendirilebilir.

7.000 TL sınırını unutmayın: İş yeri ödemeleri veya kira gibi belirli tutarın üzerindeki işlemlerin banka üzerinden yapılması zorunludur.

“Elden aldım” gibi ifadeler yazmayın: Banka transferleri zaten kayıt altında olduğu için bu tür ifadeler kafa karışıklığı yaratabilir.

Yanlış gelen parayı iade edin: Hesabınıza yanlışlıkla gönderilen bir para varsa, açıklamaya “yanlışlıkla gelen paranın iadesidir” yazarak aynı IBAN’a geri göndermek gerekir.

Kripto para işlemlerinde kendi hesabınızı kullanın: Kripto para borsalarına gönderilen paranın mutlaka kişinin kendi adına kayıtlı banka hesabından yapılması gerekiyor.