Şehit Aileleri ve Gaziler İçin Yeni Haklar Yasası
TBMM Genel Kurulu’nda oy birliğiyle kabul edilen yeni düzenleme, şehit aileleri ile gazilerin sosyal ve mali haklarında önemli iyileştirmeler getiriyor. Kanun teklifi, geniş kapsamlı değişikliklerle hak sahiplerinin aylık ve destek ödemelerinin artırılmasını, bakım ihtiyaçlarının daha iyi karşılanmasını amaçlıyor.
Yasama sürecinin tamamlanmasının ardından yürürlüğe giren hükümler, hem vazife malullerinin yakınlarına daha yüksek güvence sağlıyor hem de bakıma muhtaç gaziler için verilen ödemeleri yükseltiyor.
Temel Amaç ve Sağlanan Güvenceler
Kanunun hedefi, vazife malullerinin ailelerine ve bakıma muhtaç gazilere mali güvence sağlamak. Buna göre, vazife malullerinden ölenlerin ana ve babalarına bağlanacak toplam aylığın bir aylık net asgari ücretten az olamayacağı yasal güvence altına alınıyor. Ayrıca bakıma muhtaç gazilere ödenen tutar, net asgari ücretin 2 katından 2,5 katına çıkarılıyor.
Erbaş-Erler, Korucular, Öğrenciler ve Sivil Hak Sahiplerine Yönelik Düzenlemeler
Terörle Mücadele Kanunu’nda yapılan değişiklikle, vazife malullüğü aylıkları eğitim durumuna göre asgari düzeye çekiliyor. En az 4 yıllık yükseköğrenim mezunları ile diğer grupların emekli keseneğine esas aylıkları, belirlenen derecelerin birinci kademesindeki karşılıkları esas alınarak hesaplanacak. Derece yükseltmelerinde yüksek öğrenim mezunu statüsü gibi işlem yapılacak ve farklı dereceler için ek gösterge rakamları belirlenecek. Ayrıca, bu hüküm kapsamındaki aylıkların toplamı, belirlenen gösterge rakamı ile memur aylık katsayısının çarpımı sonucu bulunan tutardan az olamayacak.
15 Temmuz ve Benzeri Olaylarda Yaralananlara Yönelik Özel Düzenleme
15 Temmuz darbe girişimi sırasında veya terörle mücadelede yaralanan, ancak mevcut mevzuata göre malul sayılmayan kişilerin derece tespitleri güncelleniyor ve aylıkları artırılıyor. Bu kişiler için muharip gazilere tanınan bazı ayrıcalıklar (ücretsiz seyahat, elektrik ve su ücretlerinde indirim vb.) genişletiliyor. Ayrıca malul sayılmayan ancak derece tespiti yapılan kamu görevlileri ve sivillere, yürürlüğe giren tarihi takip eden aybaşından itibaren 17.135 gösterge rakamı esas alınarak aylık bağlanması öngörülüyor.
Malul Sayılmayan Personel İçin Yeni Aylık Düzenlemesi ve Başvuru Süreci
Kanuna eklenen geçici maddeyle, terörle mücadele görevinde yaralanıp malul sayılmayan personele de belirlenen gösterge rakamı üzerinden aylık bağlanacak. Kapsama; Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma, Sahil Güvenlik, Milli İstihbarat, Emniyet Hizmetleri, askeri öğrenciler ile güvenlik korucularını içeriyor. Yaralanmaların niteliği; ateşli silah çekirdeği, şarapnel, patlayıcı etkileri veya yakın muharebeye bağlı kesici-delici yaralanmalar gibi durumları kapsayacak. Yaralanmanın olay tarihindeki boyutu ile mevcut sağlık durumu arasında illiyet bağı, en az bir adli tıp uzmanının yer aldığı sağlık kurulu raporuyla tespit edilecek ve SGK tarafından ödeme yapılacak.
Bu düzenleme, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce meydana gelen olaylar için bir defaya mahsus uygulanacak; başvurular bir yıl içinde ilgili kurumlara yapılmalı. Sonradan maluliyet tespiti halinde, vazife malullüğü hükümleri uygulanarak daha önce bağlanan aylıklar kesilecek. Ayrıca er ve erbaşların yeniden muayene hakkına ilişkin yaş haddi, 55 yaşını doldurma tarihi esas alınarak düzenlendi.
Yürürlük tarihleri bazı hükümler yayımı takip eden ödeme döneminden itibaren geçerli olurken, belirli düzenlemeler 1 Eylül 2026’dan itibaren uygulanacak. Yapılan ödemelerin bir kısmı Hazine tarafından SGK’ye aktarılacak ve fazla ödemeler geri tahsil edilebilecek.