Trump Yönetimi’nin Gazze Yeniden Yapılanma Planı

ABD Başkanı Donald Trump’ın önderliğindeki Barış Kurulu, Gazze’nin savaş sonrası yeniden inşası için kapsamlı bir yol haritası hazırladı. Plana göre ilk altı aylık dönemde yaklaşık 2,45 milyar dolarlık harcama öngörülüyor; genel çerçeve geçici barınma, enkaz temizliği, sağlık tesisi onarımı, ekonomik canlandırma ve çok uluslu güvenlik düzenlemelerini kapsıyor.

Yeniden yapılanma planı, Hamas’ın silahsızlandırılması ve yönetimin Filistinli teknokratlara devri hedefleriyle örtüşüyor. Hamas, temmuz ayında silahsızlanma konusunda prensipte anlaşmış olsa da uygulama detaylarında İsrail ile görüş ayrılıkları sürüyor.

Altyapıya Büyük Yatırım

Planın en büyük payı altyapıya ayrıldı. Toplam kaynakların yaklaşık 1 milyar doları altyapı çalışmalarına yönlendirilecek. Bu tutarın 400 milyon doları, çadırlarda yaşayanlar için yalıtımlı geçici konutların inşasına ayrılırken, 275 milyon doları enkaz kaldırma ve patlamamış mühimmat temizliğine harcanacak.

Hastanelerin onarımı için 50 milyon dolar, ağır hasarlı yol ağlarının yenilenmesi için ise 30 milyon dolar öngörülüyor. Elektrik ve su altyapısının yeniden kurulması, sınır kapılarının iyileştirilmesi ve Gazze’ye 25 bin taşınabilir güneş enerjisi sisteminin gönderilmesi de planlanan projeler arasında yer alıyor.

Güvenlik ve Çok Uluslu Güç

Planın yaklaşık 885 milyon doları güvenlik harcamalarına ayrılmış durumda. Refah’ta 5 bin personeli barındırabilecek bir Uluslararası İstikrar Gücü üssünün kurulması için yaklaşık 275 milyon dolar tahsis edilmesi planlanıyor. Çok uluslu gücün eğitimi ve konuşlandırılması için 140 milyon dolar, yeni Filistin polis gücünün oluşturulması için 120 milyon dolar ayrıldı.

Ayrıca Hamas ve diğer silahlı grupların üyelerinin silahlarını bırakmasını teşvik etmek amacıyla 20 milyon dolarlık bir program öngörülüyor. Trump yönetiminin daha önce açıkladığı çerçeve, uluslararası gücün yeni Filistin polisinin eğitimine ve silahların toplanmasına destek vermesini içeriyor.

Çadırlardan Yalıtımlı Konutlara Geçiş

Önceliklerden biri yerinden edilmiş nüfusun çadırlardan çıkarılması. Bu amaçla yaklaşık 400 milyon dolar geçici konutlara ayrılırken, Birleşik Arap Emirlikleri’nin Refah bölgesinde 50 bin kişiyi barındırabilecek ayrı bir yerleşim projesini finanse etmesi planlanıyor. Ayrıca sağlık, eğitim ve sosyal yardım programları için toplamda yaklaşık 300 milyon dolar bütçe ayrılması öngörülüyor.

Dijital Altyapı ve Ekonomik Canlandırma

Plan sadece fiziksel yeniden inşa ile sınırlı değil; yeni Filistin yönetiminin dijital ve ekonomik altyapısını kurmak da hedefleniyor. Buna dijital kimlik sistemi, dijital ödeme altyapısı, 4G bağlantısı, elektronik sağlık ve eğitim sistemleri ile küçük işletmeler için hibe programları dahil. Ayrıca yeni bir Gazze yatırım fonunun kurulması da planlanıyor.

Maliyet ve Finansman

Plan, Gazze’deki fiziksel hasarın yaklaşık 35,2 milyar dolar olduğunu tahmin ediyor ve bölgenin tam toparlanmasının önümüzdeki 10 yılda yaklaşık 71,4 milyar dolara mal olabileceğini öngörüyor. Ancak ilk 2,45 milyar dolarlık paketin kaynakları henüz tam olarak sağlanmış değil; Barış Kurulu yetkilileri siyasi engellerin aşılması ve projelerin başlatılmasıyla ilave bağışçı desteği sağlanabileceğini belirtiyor.

Önemli not: Daha önce düzenlenen Barış Kurulu toplantılarında da milyarlarca dolarlık taahhütler gündeme gelmiş, sürecin ilerlemesinin Hamas’ın silahsızlanması ve İsrail işbirliğine bağlı olduğu vurgulanmıştı.